Generatiekloven door de eeuwen heen

Ik heb de gewoonte geregeld naar de bibliotheek van Lier te trekken om een uurtje of twee in de leeszaal de kranten door te nemen. Eén rubriek krijgt altijd mijn volle aandacht, al is het niet met veel trots dat ik het zeg: Ik kan geen krant lezen zonder de lezersbrievenpagina te passeren. Gezien het breed scala van kranten dat ik lees in de bib krijg ik uiteraard ook een zeer divers beeld van die lezersbrieven. Zeker in wat sociologen de “populaire” geschreven media noemen krijg je daarmee een aardige doorsnede van het Vlaamse buikgevoel van het moment te lezen. De teneur van de lezersbrieven naar aanleiding van de steekpartij in Oostende was wel bijzonder deprimerend: Vlaanderen anno 2007 leek weinig te verschillen van een getto in een Amerikaanse grootstad, waar losgeslagen jongeren die God noch gebod respecteerden hun medemens terroriseerden.

Gelukkig waren de briefschrijvers die ons op het gevaar van de balddadige jeugd wezen ook zo attent om een pasklare oplossing voor het ganse probleem te bieden: Herinvoering van de legerdienst! Wie nooit als milicien rondjes heeft gelopen op een kazerneplein komt immers ernstig tekort aan discipline, respect, normen en waarden en is bijgevolg gedoemd een tikkende tijdbom te zijn voor de maatschappij, klaar om te ontploffen voor een geweigerde sigaret. En natuurlijk volgt de Vlaamse politiek weer gretig de hype: Wie wil kan ondertussen een mailtje sturen naar de minister-president om hem te zeggen hoe we deze decadente samenleving en dan vooral haar jonge leden weer op het rechte pad krijgen. Een greep uit de verzonden mails die in de krant werd gepubliceerd leerde me alvast dat ook bij de e-mailers “de legerdienst herinvoeren” een populair voorstel was. Ik stel me vragen bij zo’n “remedie”, die me zelfs enigszins contradictorisch voorkomt: De beste manier om moordende jongeren te stoppen is door hen als militair professioneel te leren doden? De beste manier om jongeren die geen enkel respect hebben voor hun medemens hebben bij te schaven is door hen een militaire kadaverdiscipline aan te kweken waarin het rücksichtlos opvolgen van bevelen primeert boven welk moreel bezwaar dan ook? Zijn we dan zo ver gekomen dat we niet langer in staat zijn via opvoeding binnen het gezin iemand tot een voldragen mens op te voeden zonder dat het leger de “finishing touch” van het onderwijsproject moet leveren?

Persoonlijk vind ik het nogal makkelijk het hele opvoedingsconcept in de vuilnisbak te gooien ten voordele van een verplichte leger- of burgerdienst. Het is in de eerste plaats een belediging voor de honderdduizenden Vlaamse ouders die er in geslaagd zijn hun kinderen serieus op te voeden zonder dat ze daarvoor een legerdienst nodig hadden. Het is een belediging voor al die jongeren die verantwoordelijkheid opnemen in een jeugdbeweging, op school of in een ander verband en die geen leger nodig hadden om te leren in groep samen te werken en respectvol met elkaar om te gaan. Op het altaar van de massahysterie rond een aantal drama’s waar jongeren bij betrokken waren wordt er met een volledige generatie afgerekend.

Dat soort onbegrip tussen de generaties is kennelijk van alle tijden: De mei ‘68-ers die rebelleerden tegen het maatschappelijke keurslijf waarin ze gedwongen werden, de babyboomers van de jaren ’40 en ‘50 die afrekenden met de vooroorlogse sociale structuren, allemaal zwaaien ze nu met het vingertje naar de huidige generatie jongeren zoals ooit met hen gebeurde. Elke generatie schijnt ervan overtuigd te zijn dat de generatie nà hen minder goed opgevoed en asocialer is. Als dat echt waar zou zijn is het een wonder dat de mensheid na al die eeuwen van morele degeneratie nog altijd niet tenonder is gegaan…

De wetenschap dat ik wellicht zelf binnen enkele decennia zit af te geven op de losbandige jeugd van pakweg 2050 stemt me alleszins tot enige mildheid voor al die lezersbriefschrijvers die mij en mijn leeftijdsgenoten in het leger willen sturen. Met deze jongere komt het nog wel goed dus...